De 18e eeuwse snoekenbek pijp


18e eeuwse snoekenbekken waren gedecoreerde pijpen met een korte steel die voor een deel versierd was met een vissenschubbenmotief. De pijpen waren verzorgd, het gladde deel was geglaasd, de decoratie was verzorgd en het makersmerk was naar de roker toe gezet. Gezien het gebrek aan trechtervormige pijpenkoppen met deze decoratie is het de ovaalvormige pijp die zich al vroeg in de ontwikkeling goed leent voor deze aparte versiering.

 

Beschrijving van de vissenkop: Grote opengesperde vissenbek waarin een enkele keer ook (streepvormige) tanden naar buiten op de kop staan. De rand om de bek, naar de kop toe, is gearceerd. De huid van de kop bestaat uit kleine cirkeltjes, stippen met een puntje er in. De ogen zijn twee eenvoudige cirkels met een stip er in. Boven de ogen (maar aan de onderzijde van de pijpenkop) loopt een gestileerd decoratief element met de uitstraling van vinnen/ kieuwen, meestal met een arcering die met de vormen meeloopt. De spoor is vaak een gebogen, ook weer vinvormig element.


Snoekenbek 1730-1740, merk leeuw in de Hollandse tuin. De pijpenkop is nog slank en krijgt door de modellering met de snoekebek een wat hoornvormig uiterlijk. De kop is zorgvuldig geglaasd en geradeerd. Opvallend is dat de glazing per ongeluk is doorgezet over de snoekebek aan de achterzijde van de pijp, waardoor de details zijn weggestreken.


Snoekenbek 1730-1740, merk leeuw in de Hollandse tuin. De pijpenkop is iets minder hoog en lijkt daardoor al meteen iets minder hoornvormig. De modellering lijkt over het algeheel iets voorzichtiger. De graad van afwerking is hoog.


Snoekenbek 1740-1750, merk 41 gekroond. Korte en ietwat stevige vormgeving. De kwaliteit van afwerking van de kop, alsmede het prominent grote Goudse wapen, zijn typerend voor deze periode. De spoor is hier iets minder kwetsbaar gemaakt en afgeplat.


Snoekenbek model pijp 1740-1750, merk fruitben. Deze pijp komt uit een fabrieksstort van verschillende pijpen, waarvan de meeste modellen waren voorzien van het bijmerk Gouds wapenschild met S.


Snoekenbek 1750-1760, merk onleesbaar of zelfs niet gezet. De mal is ook al erg versleten en aan de onderzijde is zichtbaar dat de helften niet meer goed op elkaar aansluiten. Er staat nog wel een naam op een band op de steel. De noviteit is van deze vorm af, zoveel is duidelijk. Het stuk steel aanwezig is loopt licht gebogen omhoog, iets wat in deze periode ongewoon is, maar wel vaker aan deze modellen gekoppeld lijkt te zijn. De steel is direct achter de kop bewerkt met een schubbenmotief.


Fragment van een ovaalvormige pijpenkop uit de periode 1740-1750. Van de snoekenbek is alleen het deel naar de roker toe zichtbaar. Over de bek lopen verticale lijnen. Vanaf de steelaanzet is de steel geschubd, aan de onderzijde zit een vissenkieuw of -vin achtig fantasiemotief. Boven de bek staat naar de roker toe het wapen van Gouda in een ovaalvormig schild. Het is gekroond met een bladerkroon en wordt door leeuwen vastgehouden.