Rondbodems, 1700-1940
Goudse pijpenmakers hadden tijdens elke vormperiode altijd wel een redelijk assortiment aan verschillende modellen, meestal varieerde de kopgrootte en de steellengte. Vanaf de 18e eeuw, als ook de ovale kop wordt vorm gegeven, komen er twee hele specifieke modellen bij: het kromkop model en het rondbodem model. Door de specifieke eigenschappen van deze modellen hebben ze een eigen modelnummer van Don Duco gekregen, respectievelijk model 4 en 5.
De rondbodem is op op dat moment nieuw voor Nederland omdat bijna alle pijpmodellen tot dan toe waren voorzien van een hiel of spoor, als een vast basiskenmerk van de pijpenkop. Bij alle andere gelijklopende modellen blijft dat het geval. De rondbodem heeft een kop die naadloos overgaat in de steel. Niet lang na het ontstaan van het rondbodem model wordt de pijp erg populair. Op de markt worden ze 'kasjotte pijpen' genoemd. Vroege versies lijken al voor te komen vanaf 1700 en mogelijk zijn ze het resultaat van een export order geweest. Vanaf 1730 wordt het model in Gouda algemeen opgenomen in het modellenbestand en blijft het lopen tot de laatste pijpenmakerijen er in de 20e eeuw mee stoppen.
Mijn tekening van het standaard model rondbodem, dat ik gebruik voor determinatie op deze site. Het is een rondbodem uit de periode 1750-1760. Latere versies krijgen een kleinere hoek van de kop-as ten opzichte van de steel.
Cheasapeake pijpen (1650-1700)
Een vroeg en bijzonder rondbodem model is de Chesapeake pijp. Deze pijpen werden speciaal gemaakt voor de Noord Amerikaanse markt in de tweede helft van de 17e eeuw. Het gebied Chesapeake ligt in de buurt van de oostkust. Hoewel het om afwijkende exportmodellen gaat worden ze af en toe gevonden in de grond van Nederland. Merken op deze pijpen zijn: prins en prinses, EB, HG gekroond.
Vroege rondbodem modellen
Vroeg type rondbodem uit de periode 1700-1710 of vroeger. De pijpenkop is niet geglaasd en gemerkt, op de markt is het een nieuwe, maar eenvoudige categorie pijp, mogelijk vooral gemaakt als exportmodel.
Nog een model, van een andere vondstlocatie. Deze pijp is ook niet gemerkt, maar wel geglaasd.
Trechtervormig rondbodem model, 1720-1740, gemerkt met turfmand gekroond.
Twee standaard model rondbodems uit de periode 1740-1750, gemerkt met fruitben.
Een paar modellen van rondbodems, lang en kort, uit de tweede helft van de 18e eeuw.
Een wat meer trechtervormig model rondbodem werd ook gemaakt, waarschijnlijk als exportmodel. Bovenstaande voorbeelden, in Goudse fabrieksstorten gevonden, zijn van Blom en van Nieuwveld en werden gemaakt tussen 1740 en 1750. Meer informatie over deze storten staat beschreven bij 'onderzoek'.
Laat 18e eeuwse rondbodems met het merk 16 gekroond.
Laat 19e eeuwse rondbodem, gemerkt met melkmeid.
Laat 19e eeuwse rondbodem model pijp, zonder merk. De pijp was mogelijk gemerkt met een naamstempel op de steel of met een etiket op de steel. Het model is een rondbodem-fantasie pijp met een bolle onderkant en teruglopende zijden naar de opening.
Vroeg 20e eeuwse rondbodem van rode klei, met een witgeverfde of geglazuurde bovenrand.
Rondbodem pijp van Van der Want, 1880-1915.